EΡ. Το γαστρικό μπαλόνι και ο δακτύλιος είναι δυο γνωστές μέθοδοι απώλειας βάρους. Σε τι διαφέρουν;

Και οι δύο έχουν μερικά σημαντικά πλεονεκτήματα γι αυτό και έγιναν εξαιρετικά δημοφιλείς. Είναι ατραυματικές, χρειάζονται ελάχιστη νοσηλεία, έχουν πολύ λίγες επιπλοκές και είναι πλήρως αναστρέψιμες. Ο δακτύλιος τοποθετείται με λαπαροσκόπηση γύρω από το στομάχι ενώ το μπαλόνι ενδοσκοπικά μέσα στο στομάχι. Και οι δυο μέθοδοι είναι περιοριστικές. Έχουν δηλαδή σα σκοπό τη μείωση της χωρητικότητας του στομάχου, έτσι ώστε να περιορίζεται η καθημερινή πρόσληψη τροφής. Ο γαστρικός δακτύλιος πλεονεκτεί στο ότι μπορεί να ρυθμίζεται και να προσαρμόζεται στις εκάστοτε ανάγκες του ασθενούς. Επιπλέον, η τοποθέτηση δακτυλιου αποτελεί μια μακροχρόνια λύση στο πρόβλημα της παχυσαρκίας γιατί ο δακτύλιος δεν αφαιρείται. Αντίθετα, το γαστρικό μπαλόνι παραμένει στο στομάχι για 6-8 μήνες και μετά θα πρέπει να αφαιρεθεί ή να αντικατασταθεί.

EΡ. Σε ποιές περιπτώσεις ενδείκνυνται η κάθε μέθοδος; 

Η διεθνής ιατρική πρακτική είναι να θεραπεύονται επεμβατικά μόνο ενήλικοι με σοβαρή παχυσαρκία, όταν δηλαδή ο Δείκτης Σωματικού Βάρους είναι τουλάχιστον 40 Kg/m2. Η τιμή αυτή πρακτικά αντιστοιχεί σε πλεονάζον βάρος 35 κιλών και άνω. Σ’ αυτή την περίπτωση η παχυσαρκία αποκαλείται διεθνώς με το προσωνύμιο «νοσογόνος». Ο γαστρικός δακτύλιος είναι σαφώς πιο αποτελεσματικός από το μπαλόνι όσον αφορά την απώλεια βάρους και τη διατήρηση του αποτελέσματος. Για να είναι αποτελεσματικό το μπαλόνι, πρέπει να συνοδεύεται από ένα καλά οργανωμένο πρόγραμμα υποστήριξης που να έχει σα στόχο την βελτίωση της καθημερινής συμπεριφοράς και των διατροφικών συνηθειών του ατόμου. Διαφορετικά, όσο βάρος κι άν χαθεί με το μπαλόνι, θα ανακτηθεί σύντομα μετά την αφαίρεσή του όπως ακριβώς συμβαίνει και με τις δίαιτες.

EΡ. Τι περιλαμβάνει το πρόγραμμα βελτίωσης της συμπεριφοράς και της διατροφής;

Όλοι οι ειδικοί συμφωνούν ότι θεραπεία σημαίνει πλήρη εξάλειψη της νόσου. Η παχυσαρκία είναι πολυπαραγοντική νόσος. Υπάρχουν γονίδια μαζί με άγνοια και κακές συνήθειες. Η συμβολή όμως του lifestyle είναι πολύ σημαντικότερη από την κληρονομικότητα στην παθογένεια της παχυσαρκίας. Αυτός είναι και ο σπουδαιότερος λόγος που η παχυσαρκία δεν θεραπεύεται με δίαιτες. Για να θεραπευτεί οριστικά η παχυσαρκία, χρειάζεται πολύπλευρη αντιμετώπιση. Η οποιαδήποτε επεμβατική τεχνική που στοχεύει στη ριζική θεραπεία της παχυσαρκίας πρέπει να συνοδεύεται και από μια οργανωμένη προσπάθεια αλλαγής του lifestyle. Σε ένα τέτοιο πρόγραμμα εκτός από το χειρουργό, έχουν επίσης σημαντική θέση διατροφολόγοι και εξειδικευμένοι ψυχολόγοι. Το ζητούμενο είναι η σωστή ενημέρωση και καθοδήγηση του ασθενούς έτσι ώστε να καταφέρει από μόνος του να οργανώσει καλύτερα τη διατροφή και την καθημερινή του δραστηριότητα. Αυτή είναι και η καλύτερη εγγύηση για θεραπεία

EΡ. Υπάρχουν επιλοκές;

Αυτό ακριβώς είναι και το σημαντικότερο πλεονέκτημα του γαστρικού μπαλονιού και του δακτυλίου, στο οποίο οφείλουν και τη δημοτικότητά τους.

Είναι εξαιρετικά ασφαλείς και οι επιπλοκές είναι ελάχιστες. Με την προϋπόθεση όμως ότι γίνονται σε καλά οργανωμένα νοσοκομεία από γιατρούς εξειδικευμένους στην παχυσαρκία και οι ασθενείς παρακολουθούνται τακτικά. Τέτοιες επεμβάσεις δε θα πρέπει να γίνονται ευκαιριακά από γιατρούς που δεν έχουν εξειδικευθεί ή έχουν μικρή μόνο εμπειρία στην επεμβατική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, γιατί το αποτέλεσμα και οι επιπλοκές εξαρτώνται από τεχνικές λεπτομέρειες που δεν περιορίζονται και μόνο σ’ αυτές του χειρουργείου. 

EΡ. Είναι αποτελεσματικές αυτές οι επεμβάσεις;

Η απάντηση είναι ότι έχουν αποτέλεσμα. Με το γαστρικό μπαλόνι παρατηρείται συνήθως μια απώλεια βάρους 15-20 κιλών στους 6 μήνες. Με το δακτύλιο τα πράγματα είναι ακόμα καλύτερα. Η απώλεια βάρους μπορεί να φθάσει μέχρι και το 60% του πλεονάζοντος βάρους σε 12 μήνες. Αυτό σημαίνει ότι όταν ένα άτομο επιθυμεί να χάσει 50 κιλά, θα χάσει περίπου τα 30 τον πρώτο χρόνο και στη συνέχεια μπορεί να εξακολουθήσει να χάνει. Το τελικό αποτέλεσμα και σταθεροποίηση του βάρους με το γαστρικό μπαλόνι βασίζεται αποκλειστικά στη σωστή υποστήριξη και τη συμμετοχή του ασθενούς. Ο δακτύλιος δεν αφαιρείται και γι αυτό ο ασθενής είναι θεωρητικά προστατευμένος από την υποτροπή. Η μέθοδος έχει όμως και ορισμένες αδυναμίες. Για παράδειγμα ο γαστρικός δακτύλιος δεν εμποδίζει την υπερκατανάλωση ρευστών και μαλακών τροφών που στις μέρες μας βρίσκονται πολύ συχνά σ’ ένα καθημερινό διαιτολόγιο. Για το λόγο αυτό και ο δακτύλιος όπως και το μπαλόνι, χρειάζονται εξειδικευμένη υποστήριξη έτσι ώστε να προσαρμοστούν σταδιακά οι ασθενείς σε ορισμένους απαραίτητους διατροφικούς κανόνες και να μην «σαμποτάρουν» από άγνοια την επέμβαση.

EΡ. Τι θα συμβουλεύατε τους υποψήφιους ασθενείς;

Τα άτομα που σκέφτονται μια επεμβατική λύση στο πρόβλημα της παχυσαρκίας, πρέπει κατ’ αρχάς να συνειδητοποιήσουν ότι η θεραπεία της παχυσαρκίας δεν είναι τόσο απλή υπόθεση όσο παρουσιάζεται στις εμπορικές διαφημίσεις. Το μπαλόνι και ο γαστρικός δακτύλιος δεν είναι οι μόνες επεμβάσεις για τη θεραπεία της παχυσαρκίας, ούτε απαραίτητα οι καταλληλότερες για οποιοδήποτε άτομο. Για την επιλογή της καταλληλότερης επέμβασης πρέπει να λαμβάνονται υπ’ όψην και άλλοι παράγοντες εκτός από την επιθυμία του ασθενούς, όπως οι διατροφικές συνήθειες, το μεταβολικό profile, η προσωπικότητα και το περιβάλλον του ασθενούς. Για την ενημέρωσή τους να απευθύνονται μόνο σε χειρουργούς που έχουν αποδεδειγμένα ανάλογη εμπειρία. Να απαιτούν ενημέρωση από το γιατρό για τις λεπτομέρειες που σχετίζονται με την επέμβαση, τα πλεονεκτήματα, τα μειονεκτήματα και τις επιπλοκές των διαφό-ρων χειρουργικών τεχνικών όπως και για το μετεγχειρητικό πρόγραμμα υποστήριξης. Τέλος, να ζητούν από τον γιατρό να τους φέρει σε επαφή με μερικούς από τους ήδη χειρουργημένους ασθενείς του, έτσι ώστε να ενημερώνονται αντικειμενικά από άτομα που έχουν την εμπειρία του χειρουργείου για να αποκτήσουν μια προσωπική άποψη όσον αφορά τις αλλαγές που πρόκειται να επιφέρει στη ζωή τους μια τέτοια επέμβαση.